MAGNIFICAT

Emile Mersch

THÁNG HOA KÍNH ĐỨC MẸ - 2009

Kinh “Cảm Tạ” là bài ca riêng của Mẹ. Mẹ đã cấu tạo nên nó, khi Chúa Cứu Thế chưa sinh ra. Nhưng lời ca đó đã làm Gioan Tẩy Giả rung cảm, và Mẹ lại càng rung cảm hơn nữa.

Vì thế, thánh Gioan đã nói trong bài thánh ca của Mẹ: Sự cao cả của những kẻ thấp hèn, những phúc lành hứa ban cho kẻ nhỏ bé, cuộc đảo lộn do tay hữu Thiên Chúa thực hiện trong việc nâng cao những người nghèo khó và xua đuổi kẻ kiêu căng, niềm hân hoan của những người thế gian không biết đến nhưng có Thiên Chúa ở cùng, tất cả những điều Mẹ tuyên bố không phải là những điều mà các mối phúc thật và bài giảng trên núi sẽ công bố sao? Ngay lời mở đầu, đã chẳng ngân lên cung điệu mà các bài giảng thuyết của Chúa Cứu Thế sẽ phát ra hay sao? Trong bài hát của người Mẹ, khúc mở đầu đã chẳng nói lên trước cái điều sẽ là bài ca cảm tạ của người con đối với Thiên Chúa, Đấng tuôn tràn ân huệ trên những người nhỏ bé hèn hạ đó sao? “Lạy Cha là Chúa trời đất, Con cảm tạ Cha,vì Cha đã giấu không cho những người khôn ngoan thông thái biết điều đó, nhưng đã tỏ ra cho những người bé nhỏ hay. Vâng, lạy Cha, đó là tôn ý của Cha” (Mt 11,25-26).

Vì chúng con đã nghe Chúa Cứu Thế nói trong Đấng làm Mẹ Ngài, nên cũng được nghe toàn bộ Cựu Ước là hình ảnh tiền chế của Chúa Cứu Thế. Kinh “Cảm Tạ” được tạo nên, hầu như trọn vẹn, bằng những câu trích dẫn Thánh Kinh. Thân mẫu của Chúa Cứu Thế nói năng như lệnh nữ hay đúng hơn như hoàng hậu của các tộc trưởng và các ngôn sứ. Và tương quan với con của Mẹ, một người Con vốn là nguồn hy vọng duy nhất của nhân loại, diễn tả Ngài một cách rõ rệt đến nỗi kinh “Cảm Tạ” tác phẩm nhắc nhở Cựu Ước và lời mở đầu Tân Ước, là một công trình rất riêng tư, duy nhất và tự phát, và cũng là một lời kinh sẽ trở nên quen thuộc đối với mọi người.

Cũng như Chúa Cứu Thế, Mẹ hẳn phải có ít nhiều năng khiếu về thơ ca. Chúa Cứu Thế đã có năng khiếu về cảm thông phổ quát đó, tính nhạy cảm khi tiếp xúc với bất cứ tạo vật nào, dễ dàng tán thưởng và chân thành đó. Chúng con nhớ lại, chẳng hạn, những lời Ngài nói một cách vừa cung kính vừa cảm động về hoa đồng nội: “Quả thật, tôi bảo các ông hay, dù vua Salomon vinh quang rất mực, cũng chẳng mặc áo tốt bằng một bông huệ đâu. Nếu cỏ ngoài đồng, nay còn mai bị vứt vào bếp, mà Thiên Chúa còn cho nó mặc đẹp như vậy, phương chi các ông, sao hèn tin thế?” (Mt 6,29-30). “Nếu Thiên Chúa cho nó mặc đẹp như thế”. Lời đó, gợi cho chúng con hình ảnh Ngài dừng bước trước những kỳ công thấp hèn ấy, sung sướng và hãnh diện vì được làm người trong thế giới loài người, và trong tạo vật của Cha Ngài.

Vậy mà cái năng khiếu rất “người” ấy, Chúa Cứu Thế đã muốn nhận lãnh từ Mẹ, cũng như đã nhận lãnh nhân tính từ Mẹ. Hẳn Mẹ đã phải có năng khiếu ấy. Có rất nhiều dấu chứng tỏ điều đó, chẳng hạn sắc thái đặc biệt thơ, vẻ thanh cao, ý vị nổi bật ở những chương đầu của Tin Mừng thánh Luca, trong đó ảnh hưởng của Mẹ rất rõ, nhưng sắc thái ấy lại không xuất hiện rõ rệt như thế từng phần còn lại của Tin Mừng thứ ba, cũng như trong các đoạn Tin Mừng tương ứng trong Tin Mừng thánh Matthêu: Một dấu chỉ khác là số lượng dồi dào, các bài thơ cũng trong những chương trên, và chỉ có trong những chương ấy thôi, tất cả các bài ấy đều có liên quan đến Mẹ và nhất là kinh “Cảm Tạ”.